Słownik polsko@polski, Apka, odc. 381
W programie m.in. o apce, Suwałkach, Jasiu i działaniach przeciwskutecznych. Kiedy mówimy „mi”, a kiedy „mnie”? Czy powinniśmy mówić „z rzędu”, czy „pod rząd”? I czy łacińskie nazwy kleszczy możemy odmieniać?
Słownik polsko@polski, Boleść, odc. 380
W programie m.in. o połowicach, rozprzedaży, obwiedniach i galeriach. Co oznacza puścić coś płazem? Dlaczego mówimy samotny jak palec, skoro jest ich wiele? Skąd się wzięła nazwa ulicy Boleść w Warszawie?
Słownik polsko@polski, Bździągwa i intendent, odc. 379
Co oznacza słowo „bździągwa”? Jak brzmi zdrobnienie od słowa „żołądź”? Dlaczego mówimy „rower”, a nie „bicykl”? Czym zajmuje się intendent?
Słownik polsko@polski, Babol, odc. 378
W programie m.in. o ciupasach i babolach. Skąd się wzięło powiedzenie „ni z gruszki, ni z pietruszki”? A co oznacza zwrot „nudy na pudy”? Czy „dziadyga” to obraźliwe słowo? Co oznacza, że ktoś kogoś pocisnął? Czy „małżeństwo” ma coś wspólnego z „małżami”?
Słownik polsko@polski, Dwudzionek, odc. 377
W programie m.in. dwudzionek, tygoniec, a może zapiątek – powrót do weekendowych pomysłów widzów. Rzeczpospolita Polska – jak odmieniać? Prof. Jan Miodek jest zdecydowanie za żeńskimi formami zawodów prawniczych, czyli np. adwokatka, sędzina, komorniczka. Gdzie się używa słowa „relewantny”?
Słownik polsko@polski, XD, odc. 376
Co to jest XD i co oznacza zwrot grubymi nićmi szyte? Mieszkańcy Wysp Brytyjskich używają 50 słów oznaczających deszcz – jak to jest w Polsce? Pies szczeka, kura – gdacze, a osioł? Kiedy procent „drga fleksyjnie”? A co tu się odjaniepawla? To słowo było dla prof. Jana Miodka zaskoczeniem…
Słownik polsko@polski, Fiszbin, odc. 375
Starczy czy wystarczy – pierwsza forma jest potoczna, a druga – oficjalna. „Fiszbiny” przyszły do nas z języka niemieckiego. Jako termin biologiczny to „substancja rogowa na podniebieniu wieloryba”. W terminologii rzemieślniczej „drut lub pręt do usztywnienia gorsetów, staników, sukni”. W pierwszym znaczeniu słowo to nie ma liczby mnogiej, jest tylko „fiszbin”. W drugim przypadku jest liczba mnoga: ten fiszbin – bez tych fiszbinów.
Słownik polsko@polski, Siermiężny, odc. 374
Skąd pochodzi słowo siermiężny i jaki jest jego synonim? Dlaczego „co dzień” piszemy rozdzielnie a słowo codziennie łącznie? Skąd wzięła się „jota” z frazeologizmu „co do joty”?
Słownik polsko@polski, Narobić trzody, odc. 373
Co to znaczy narobić trzody? Czym jest pakamera? Jakie jest znaczenie słowa bezhołowie? Skąd się wzięło słowo hospicjum? We Wrocławiu, we Wschowie, ale w Wiedniu, a nie we Wiedniu (czy Widniu), jak mawiają starzy Galicjanie.
Słownik polsko@polski, Odessianin, odc. 372
W noworocznym spotkaniu w Trzech Króli m.in. ziomale i strachy na Lachy. Chociaż brak wskazania w słowniku prof. Jan Miodek proponuje, by mieszkańca Odessy nazywać Odessianinem. Szemra jest formą niepoprawną – tylko szemrze. Jak to jest z tym „w międzyczasie”? „Mam do Pani elektryczność” – czy takie wyznanie zrobiłoby teraz wrażenie?
